Jak połączyć sztukę, architekturę, biologię i nowe technologie? Odpowiedzi na to pytanie poszukiwali uczestnicy wykładu prof. Zbigniewa Oksiuty zatytułowanego „Drzazga pod paznokciem”, który odbył się 17 marca 2026 roku w kampusie Uniwersytetu w Białymstoku.

Gościa powitał prorektor Uniwersytetu w Białymstoku ds. rozwoju dr hab. Tomasz Bajkowski, prof. UwB. Podkreślił on znaczenie współpracy między różnymi dziedzinami wiedzy oraz zwrócił uwagę na możliwość stworzenia na UwB interdyscyplinarnego laboratorium, które mogłoby łączyć sztukę i architekturę z badaniami biologicznymi, chemicznymi, filozoficznymi i edukacyjnymi.

Wykład prof. Oksiuty stał się okazją do refleksji nad współczesnymi kierunkami rozwoju sztuki, która coraz częściej korzysta z osiągnięć nauki i technologii oraz czerpie inspiracje z procesów zachodzących w naturze. Prof. Zbigniew Oksiuta opowiadał o biologicznej architekturze, eksperymentach z materiałami organicznymi oraz badaniach dotyczących drewna in vitro. Szczególną uwagę poświęcił poszukiwaniu nowych form twórczej ekspresji poprzez wykorzystanie procesów biologicznych i właściwości materii. Uczestnicy mogli poznać przykłady prac inspirowanych naturą, w których wykorzystywane są m.in. polimery oraz materiały jadalne, takie jak żelatyna, olej, sól, cukier czy ciasto. Artysta pokazał, w jaki sposób substancje kojarzone z codziennością mogą stać się tworzywem dla eksperymentalnych form artystycznych.

Wśród prezentowanych zagadnień znalazły się również projekty związane ze sztuką tworzoną pod wodą oraz bio artem – nurtem wykorzystującym żywe organizmy, procesy biologiczne i biotechnologie jako element działań twórczych.

Wykład prof. Zbigniewa Oksiuty był nie tylko prezentacją artystycznych realizacji, ale także zaproszeniem do rozmowy o przyszłości współpracy między sztuką a nauką. Prowadzący podkreślał, że granice między dyscyplinami stają się coraz bardziej płynne, a najciekawsze idee często rodzą się na styku różnych obszarów wiedzy.

Spotkanie wpisało się w działania Uniwersytetu w Białymstoku promujące interdyscyplinarność oraz poszukiwanie nowych przestrzeni współpracy między naukami ścisłymi, przyrodniczymi, społecznymi i sztuką.

O wykładowcy:

Zbigniew Oksiuta jest architektem, artystą i badaczem eksperymentującym nad możliwością projektowania biologicznych struktur. Uzyskał tytuł magistra na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej.

W swoich projektach analizuje ciekłe technologie i bada biologiczne materiały, które mogą umożliwić rozwój nowych obiektów biologicznych w biosferze i w kosmosie.

Prace Zbigniewa Oksiuty były wystawiane w wielu znaczących miejscach na całym świecie, w tym na Biennale w Wenecji 2004; ArchiLab; Orleans 2004; Ars Electronica Linz 2007; Centrum Sztuki Współczesnej Warszawa 2007; FACT Foundation for Arts and Creative Technology Liverpool 2008; Casino Luxembourg 2009, Kapelica Gellery, Ljubljana, Słowenia 2010; Science Gallery, Dublin 2011, Galeria Arsenał Białystok, 2018, Broad Art Museum Lansing, Michigan 2018, Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia Gdańsk, 2019

Zbigniew Oksiuta wykładał i prezentował swoje idee na wielu uczelniach i w instytucjach artystycznych i naukowych, w tym: Slade School of Art in London UK; Narodowa Galeria Sztuki, Zachęta w Warszawie; Architecture Association London UK; Pratt Institute New York; Faculty of Architecture Landscape and Design University of Toronto, Kanada; Southern California Institute of Architecture Los Angeles; Columbia University New York; The School of the Art Institute of Chicago; Royal College of Art, London; MS2 Art Museum Lodz; University of Electro-Communications, Chofu, Tokyo, Japonia; Universitat Internacional de Catalunya, School of Architecture, Barcelona, Hiszpania; Universitat Innsbruck, Austria; Politechnika Białostocka, Białystok.

W latach 2010-2022 Zbigniew Oksiuta był wykładowcą na Rensselaer Architecture, Rensselaer Polytechnic Institute w Troy, NY, USA.